MI5, Çin'in MSS Destekli Araştırmalarını Açıkladı

Birleşik Krallık'ın iç istihbarat ve güvenlik ajansı MI5, 100'den fazla akademisyenin Çin'in istihbarat toplama çabalarına yardımcı olduğunu açıkladı. 30 Eylül 2026 tarihinde yayımlanan "Güvenlik Servisi Casusluk Uyarısı" başlıklı belgede, Çin Genel Teknoloji Araştırma Enstitüsü (CGTRI) tarafından finanse edilen araştırmaların, Çin Devlet Güvenlik Bakanlığı'nın (MSS) teknik yeteneklerini doğrudan geliştirmeyi amaçladığı belirtildi.

CGTRI ve MSS İlişkisi

CGTRI, Çin Genel Teknoloji Akademisi (CAGT) olarak da bilinir ve MI5'e göre MSS için bir cep şirketi olarak değerlendirilmektedir. Bu kurum, yapay zeka, siber güvenlik, gizli iletişim sistemleri ve steganografi gibi konularda Çin'deki akademik araştırmaları finanse etmektedir.

Uyarıda, Birleşik Krallık ile bağlantılı 100'den fazla akademisyenin, CGTRI aracılığıyla MSS tarafından finanse edilen araştırma projelerine katkıda bulunduğu ifade edildi. Bazı durumlarda, bu akademisyenlerin CGTRI'nin sağladığı maddi desteğin farkında olmayabileceği belirtildi.

Ulusal Güvenlik Tehdidi

MI5'in uyarısı, bu tür faaliyetlerin MSS'in casusluk faaliyetlerini desteklediğini ve bunun Birleşik Krallık ulusal güvenliğine tehdit oluşturduğunu vurguladı. Birleşik Krallık'taki akademik kurumların, CGTRI ile devam eden veya planlanan iş birliklerini derhal gözden geçirmeleri ve Çinli kurumlarla yürütülen araştırma iş birliklerinde finansman kaynağını izlemeleri gerektiği belirtildi.

Uyarıda, iş birliğine devam eden kurumlar, personel ve araştırmacıların, 2023 Ulusal Güvenlik Yasası kapsamında, Birleşik Krallık ile ilgili faaliyetleri gerçekleştiren bir yabancı istihbarat servisine maddi yardım sağlamakla suçlanabileceği de ifade edildi.

Çin'in Tepkisi

Uyarıya yanıt veren Çin'in Birleşik Krallık'taki büyükelçiliği, suçlamaları "hayali ve tamamen uydurma" olarak nitelendirdi. Büyükelçilik sözcüsü, "Bu temelsiz iddialara kesinlikle karşı çıkıyoruz ve Birleşik Krallık tarafına ciddi itirazlarda bulunduk" dedi. Ayrıca, Birleşik Krallık üniversiteleri ile Çin arasındaki değişim ve iş birliklerinin her zaman gönüllü bir şekilde ve yasalarla uyumlu olarak yapıldığını vurguladı.

Eğitim Değişimlerinin Önemi

Büyükelçilik, Birleşik Krallık istihbarat otoritelerinin yanlış bilgileri yaymayı bırakmasını ve Çin ile Birleşik Krallık arasındaki eğitim değişimlerini ve araştırma iş birliğini baltalamaktan kaçınmasını istedi. 2025'te yayımlanan Birleşik Krallık-Çin Şeffaflık (UKCT) düşünce kuruluşu raporunda, Birleşik Krallık'taki Çinli öğrencilerin, sınıf arkadaşlarını gözetlemek için zorlandığı iddia edilmişti. Bu iddialar da Çin büyükelçiliği tarafından "temelsiz ve absürt" olarak değerlendirilmiştir.

Ne anlama geliyor? MI5'in bu uyarısı, uluslararası akademik iş birliklerinde dikkatli olunması gerektiğini ve güvenlik endişelerinin artabileceğini gösteriyor. Birleşik Krallık'taki akademik kurumların bu konuda daha dikkatli olmaları bekleniyor.